ใบกำกับภาษีกับใบเสร็จรับเงิน ต่างกันอย่างไร และใช้อะไรตอนไหน

เอกสารทางการเงินที่ธุรกิจพบบ่อยที่สุดมีอยู่ 3 ประเภท ซึ่งมักถูกสับสนกัน ได้แก่ ใบกำกับภาษี, ใบเสร็จรับเงิน, และ ใบแจ้งหนี้ แต่ละชนิดมีวัตถุประสงค์ต่างกัน และใช้ผิดอาจเสียสิทธิ์ทางภาษีโดยไม่รู้ตัว

ใบกำกับภาษี (Tax Invoice) คืออะไร

ใบกำกับภาษีออกโดย ผู้ประกอบการจดทะเบียน VAT เท่านั้น เนื้อหาต้องระบุ:

• ชื่อ-ที่อยู่และเลขประจำตัวผู้เสียภาษีของผู้ขาย
• ชื่อ-ที่อยู่ของผู้ซื้อ
• รายการสินค้า/บริการ มูลค่าก่อน VAT และ VAT 7%
• วันที่ออกเอกสาร และเลขที่ใบกำกับภาษี

ใช้เพื่ออะไร: นำไปขอคืน VAT หรือหักเป็นภาษีซื้อได้ ถ้าบริษัทคุณจด VAT

ใบเสร็จรับเงิน (Receipt) คืออะไร

ใบเสร็จรับเงินคือหลักฐานว่า ได้รับเงินแล้ว ออกได้โดยทุกธุรกิจ ไม่ว่าจะจด VAT หรือไม่ก็ตาม

ใช้เพื่ออะไร: ยืนยันการชำระเงิน และนำมาบันทึกเป็นค่าใช้จ่ายของธุรกิจได้ แต่ ขอคืน VAT ไม่ได้

ใบแจ้งหนี้ (Invoice) คืออะไร

ออกก่อนที่ลูกค้าจะจ่ายเงิน เพื่อแจ้งว่า "คุณเป็นหนี้จำนวนเท่านี้" ยังไม่ใช่หลักฐานการรับเงิน

---

สรุปเปรียบเทียบ

	ใบกำกับภาษี	ใบเสร็จรับเงิน	ใบแจ้งหนี้
ออกเมื่อไหร่	ขณะส่งสินค้า/บริการ	หลังรับเงินแล้ว	ก่อนลูกค้าจ่าย
ขอคืน VAT ได้	✅	❌	❌
ต้องจด VAT	✅	❌	❌
เป็นหลักฐานรับเงิน	❌	✅	❌

---

ควรขอเอกสารไหน?

ถ้าบริษัทคุณจด VAT: ขอใบกำกับภาษีเสมอเมื่อซื้อสินค้าหรือบริการจากผู้ประกอบการ VAT เพื่อนำ VAT ซื้อไปหักได้

ถ้าบริษัทคุณไม่ได้จด VAT: ใบเสร็จรับเงินก็เพียงพอสำหรับการบันทึกค่าใช้จ่าย

ถ้าเป็นส่วนตัว: ใบเสร็จรับเงินคือสิ่งที่ต้องเก็บไว้เพื่อยืนยันการจ่ายเงิน

---

คำถามที่พบบ่อย

ร้านค้าออกใบเสร็จให้แต่ไม่ออกใบกำกับภาษี ได้ไหม? ถ้าร้านนั้นจด VAT กฎหมายกำหนดให้ต้องออกใบกำกับภาษีทุกครั้ง สามารถร้องขอได้

ใบกำกับภาษีและใบเสร็จรับเงินออกพร้อมกันได้ไหม? ได้ ธุรกิจหลายแห่งออกเอกสารรวมในแผ่นเดียวกัน เรียกว่า "ใบกำกับภาษี/ใบเสร็จรับเงิน"

ซื้อของออนไลน์ ได้ใบอะไร? ขึ้นอยู่กับว่าผู้ขายจด VAT หรือไม่ ถ้าจด VAT คุณมีสิทธิ์ขอใบกำกับภาษีได้เสมอ