ธุรกิจจำนวนมากปิดตัวไม่ใช่เพราะไม่มีกำไร แต่เพราะ ไม่มีเงินสดจ่ายค่าใช้จ่ายตอนที่ต้องการ นี่คือความแตกต่างระหว่างกำไรและ cashflow ที่เจ้าของ SME ทุกคนต้องเข้าใจ
Cashflow คืออะไร
Cashflow หรือ กระแสเงินสด คือการไหลเข้า-ออกของเงินสดจริงๆ ในธุรกิจ
- Cashflow บวก: เงินเข้ามากกว่าออก มีเงินสดเหลือในมือ
- Cashflow ลบ: เงินออกมากกว่าเข้า ต้องหาเงินมาจ่ายค่าใช้จ่าย
ทำไมกำไรดีแต่ Cashflow ติดลบได้
ตัวอย่างที่เกิดขึ้นบ่อยมาก:
บริษัทรับงานโปรเจกต์ 500,000 บาท ส่งงานแล้ว แต่ลูกค้าขอจ่ายใน 60 วัน ระหว่างนั้น ยังต้องจ่าย:
- เงินเดือนพนักงาน
- ค่าเช่าสำนักงาน
- ค่าวัสดุโปรเจกต์ถัดไป
ถ้าไม่มีเงินสำรอง ธุรกิจนี้อาจเจ๊งได้ทั้งที่มีกำไรในบัญชี
3 ประเภท Cashflow ที่ต้องรู้
Operating Cashflow
เงินสดจากการดำเนินธุรกิจปกติ — รับจากลูกค้า จ่ายให้ซัพพลายเออร์ จ่ายเงินเดือน นี่คือตัวที่สำคัญที่สุด ถ้าติดลบต่อเนื่องแสดงว่าโมเดลธุรกิจมีปัญหา
Investing Cashflow
เงินที่ใช้ซื้อสินทรัพย์ เช่น เครื่องจักร อุปกรณ์ หรือเงินที่ได้จากการขายสินทรัพย์ ติดลบได้ถ้ากำลังขยายธุรกิจ ไม่ได้แปลว่าไม่ดีเสมอไป
Financing Cashflow
เงินจากการกู้ยืม, เพิ่มทุน หรือการจ่ายคืนหนี้ การกู้เพิ่มทำให้ตัวนี้บวก แต่ดอกเบี้ยจะไปกดดัน operating cashflow ในอนาคต
วิธีติดตาม Cashflow สำหรับ SME
ไม่จำเป็นต้องมีระบบซับซ้อน แค่รู้ตัวเลขพื้นฐานนี้ทุกเดือน:
1. เงินสดต้นงวด — มีเงินในบัญชีธุรกิจเท่าไหร่ 2. เงินสดรับ — รับจากลูกค้าจริงๆ เดือนนี้เท่าไหร่ (ไม่ใช่ยอดที่ invoice ออก) 3. เงินสดจ่าย — จ่ายออกไปทั้งหมดเท่าไหร่ 4. เงินสดปลายงวด — ต้นงวด + รับ - จ่าย = เหลือเท่าไหร่
ถ้าตัวเลขปลายงวดลดลงทุกเดือน ต้องหาสาเหตุก่อนที่จะวิกฤต
สัญญาณเตือนที่ต้องระวัง
- ยอดขายเพิ่มแต่เงินในบัญชีลดลง
- ต้องกู้เงินมาจ่ายเงินเดือนพนักงาน
- จ่ายซัพพลายเออร์ล่าช้ากว่ากำหนดบ่อยขึ้น
- ลูกค้าจ่ายช้า แต่ตัวเองต้องจ่ายค่าใช้จ่ายตรงเวลา
วิธีจัดการ Cashflow ให้ดีขึ้น
ลดระยะเวลาเก็บเงินจากลูกค้า เสนอส่วนลด 1-2% ถ้าลูกค้าจ่ายเร็ว หรือขอ deposit ก่อนเริ่มงาน
เจรจาขยายเครดิตกับซัพพลายเออร์ ถ้าลูกค้าให้เครดิต 60 วัน พยายามให้ซัพพลายเออร์ให้เครดิตอย่างน้อย 30-45 วัน
เก็บ cash reserve ไว้อย่างน้อย 1-3 เดือน เงินสำรองสำหรับค่าใช้จ่ายคงที่ 1-3 เดือน ช่วยให้รับมือกับเดือนที่รายรับน้อยกว่าปกติได้
ลองใช้งานได้เลย
แค่แชะ...... ก็จบ @Bainy
ให้ Bainy จัดการรายรับ-รายจ่ายให้คุณ เริ่มฟรีทันที ไม่ต้องผูกบัตร
เริ่มต้นใช้งานฟรี